WYDARZENIA

Świątynia pełna ksiąg

Nawiedzając Bazylikę pw. Św. Jana Apostoła w Oleśnicy (Archidiecezja Wrocławska) doświadczyć można głębokiego duchowego skupienia. W tym bowiem miejscu wiara człowieka i łaska Boża spotykają się nie tylko w sercu człowieka, ale w dziełach jego rąk. To właśnie w tym miejscu można zobaczyć jedyną w Polsce tzw. „bibliotekę łańcuchową”. Można tu dojechać samochodem ze Świdnicy w godzinę.

Książki zgromadzone w bibliotece znajdującej się w jednej z naw tego pięknego kościoła przytwierdzone są łańcuchami. Miało to kiedyś chronić bezcenne zbiory przed „znikaniem”. „Podręczna biblioteczka” była bowiem systematycznie odwiedzana przez uczniów powstałego w tym samym czasie gimnazjum protestanckiego w Oleśnicy. Udostępniane im księgi mocowano do specjalnego pulpitu. W ten sposób książki – dzisiaj prawdziwe „białe kruki” nie mogły „same wyjść”.

Biblioteka powstała w 1594 r. z woli Karola II Podiebrada. Pomieszczenie (niespełna 15 m.kw.) znajduje się na pięterku nad jednym z wejść do świątyni. Ściany są w całości zajęte przez regały z książkami, które znalazły się tam dzięki darowiznom zamożnych oleśniczan i założyciela książnicy. Obecnie jest ich 239. Los ponad 200 pozostałych jest nieznany. Przy 52 woluminach zachowały się wspomniane wyżej specjalne łańcuchy, a na szeregu innych widoczne są ślady po ich mocowaniach. W 1905 r. w trakcie remontu i rozbudowy kościoła, zawaliła się cała nawa główna, ale księgozbiór nie uległ zniszczeniu. W 1945 r. wojska sowieckie wznieciły pożar, w wyniku którego spłonęło ponad 90% budynków na terenie Oleśnicy. Jednym z nielicznych ocalonych gmachów był kościół, a w nim właśnie ta biblioteka. W czasach komunistycznych kolejni księża proboszczowie chronili zbiór ksiąg przed „troskliwością” przedstawicieli administracji państwowej. Dopiero pod koniec lat 90 udało się wykonać kosztowną i żmudną renowację księgozbioru.

Niektóre starodruki ewangelickie oprawiono w średniowieczne pergaminy ze starymi katolickimi rękopiśmiennymi tekstami liturgicznymi a także hebrajskimi apokryfami. Unikalność tego zbioru uzmysławia to, że jest w nim egzemplarz Biblii Marcina Lutra wydanej w Wittenberdze w 1541 r. czy też tzw. Biblia Pollyglota z 1599 r., tj. wydany Norymberdze Nowy Testament w 12 językach (w tym po polsku). Wśród książek znajduje się też jedno z pierwszych wydań niemieckiego tłumaczenia „Chłopów” Władysława Reymonta. Poza kilkoma bibliotekami kościelnymi we Włoszech oraz książnicami w holenderskim Zutphen i angielskim Hereford, biblioteka w Oleśnicy jest ostatnią zachowaną biblioteką łańcuchową w Europie. Obecnym jej gospodarzem i kustoszek jest ks. infułat Władysław Ozimek – kapłan znany z pieczołowitości o dobra kultury materialnej i olbrzymiej wiedzy o zbiorach dzieł sztuki będących bogactwem Oleśnicy.

Nie wiedziałem wcześniej o istnieniu „biblioteki łańcuchowej” w Oleśnicy. Nie znałem też zwyczaju przypinania książek do pulpitów. Wiem jedynie, że współcześnie zdarza się, że ludzi trzeba przypinać łańcuchami do książek. Czytelnictwo bowiem niestety nie jest obecnie „w modzie”. Wchodząc więc po wąskich krętych stopniach do niewielkiego pomieszczenia wewnątrz „kościoła zamkowego”, oniemiałem. W powietrzu unosiła się aura emanująca ze starych, ale utrzymanych w bardzo dobrym stanie, książek. Takich bibliotek nie widzi się na co dzień. Nie można na koniec pominąć, że wnętrze całej Bazyliki pw. Św. Jana Apostoła w Oleśnicy obfituje w niezwykłe ślady historii oraz krętych ludzkich biografii, które dzięki wierze w modlitwie znajdowały światło.

Krzysztof Kotowicz

Zachęcamy Czytelników Portalu AKCJA, aby podzielili się swoimi przeżyciami z podróży do miejsc, gdzie modlitwa, skupienie i spotkanie z innymi ludźmi, przyprowadzają nas do Jezusa. Warto być przewodnikiem dla poszukujących umocnienia w wierze. Prosimy Państwa – piszcie na adres: info@serwer1739513.home.pl  – czekamy na Waszą korespondencję.

 

Zobacz także
Nie mogę milczeć, nie mogę nie ostrzegać i proszę o opamiętanie
Na rok 2017 kalendarz już masz?

Zostaw komentarz

Treść*

Twoje Imię*
Strona www

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.